Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

Extinction

waa la naqliyay ✓

1

dabargo'¹: m.l Ciribtirmidda ku dhacda wax asalkiisa ama firkiisa.

2

dabargo'²: f.mg1 (-'ay, -'day) Wax asalkiisa ama firkiisa ciriitirmay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

dabargo'¹: m.l Ciribtirmidda ku dhacda wax asalkiisa ama firkiisa.

2

dabargo'²: f.mg1 (-'ay, -'day) Wax asalkiisa ama firkiisa ciriitirmay noqosho. m.f.dh, dabargo'id.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) baaba' oo taranla'aani ha kugu dhacdo.

2

dabargo' -a: (magac, lab, keli) cayn la yaqaannay marka ay dhammaato waxna aan laga hayn. Dameerfarowgii soomaaliya dabargo' buu qarka u saaran yahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-no, m.dh) Barashada aragtida, jaraynta, iyo xeerarka kala soocidda naflayda kuwii dabar go'ay iyo kuwa hadda jooga.

waa la naqliyay ✓

m.l (taar.) Barashada noolayaashii dabar go'ay, dhismahooda, degaankooda, tadawurkooda iyo filiqsanaantooda, sida ay muujnayaan hadhaaga raadkoodu.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-ray, -rtay) Wax dabar go'id.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dabar goyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Daawo jeermiga lagu dabar gooyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-no, m.dh) Barashada aragtida, jaraynta, iyo xeerarka kala soocidda naflayda kuwii dabar go'ay iyo kuwa hadda jooga.

waa la naqliyay ✓

m.l (taar.) Barashada noolayaashii dabar go'ay, dhismahooda, degaankooda, tadawurkooda iyo filiqsanaantooda, sida ay muujnayaan hadhaaga raadkoodu.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Daawo jeermiga lagu dabar gooyo.

waa la naqliyay ✓

Dabar go'

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhammaasho oo wax dabar go'ay noqosho. Dagaalladu waxay keenaan nabaadguur iyo dabago'idda duurjoogta. Dh: dabarag'id.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) buurbuur yaryar o subag ah oo caanaha la lulaayo yeeshaan.

2

fidhfidh -ka: (magac, lab, keli) farac tiro badnaa o dabar go'ay wixii ka soo hadhay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhammee oo dabar goo. Cadawgayaga Ilaahoow madaraq. Dh: cidhibtir, baabi'i.

2

madaraq-a: (magac, lab, keli) qalab wax lagu qodo oo ah bir laba af leh oo af sida marashada u balan yahay afka kalana sida sabaradda u duuban yahay oo dhexda daab kaga jiro. Majarafad iyo madaraq baan gaatoo maangad baan jeexay. Dh: labagadhley, lab afley.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dabar go'an oo halaagan. Ummad aqoon lahayni waa ummad maduuran. Dh: cidhibla', tirtiran.

2

maduuran-ka: (magac, lab, keli) idlaasho dad iyo duunyaba ah. Maduuran ayaa ku dhacay beeshii. Dh: tirtiran.

waa la naqliyay ✓

1

-sha: (magac, dhedig, keli) dhandhanka uu labku galmada ka dareemo marka uu dhedig la kulmo waana ereyada 'maxay' da ka dabar go'ay ee 'may' ga ku hadhay.

2

maleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax majiiran oo dhedheg leh oo laba wax iyo in ka badan oo qoyan oo la isku laaqay ah. Dhoobo maleel ah ayaan faraha la galay. Dh: dhegdheg, malleel.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) baaba' iyo dabar go'. Xeroba Alloow nooga ba. Dh: dabargo'.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax dhammaaday ama soo afjaran noqo.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-gooyay, -goysay) Wax jiritaankooda baabbi'in.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-gooyay, -goysay) Wax jiritaankooda baabbi'in. m.f.dh, dabargoyn.

waa la naqliyay ✓

-yey / darbargowsey: (v) eradicate (iraadi-keeyt)-, eliminate (ilimi-neeyt); get rid of; abolish (aboo-lishy exterminate (ikis-teer-mineeyt)

waa la naqliyay ✓

(fal) waxba haka reebin. Cudurrada la dabargoyn, caashaqa ha lagu daro. Dh: baabi'i, tirtir. Li: kori, kobci.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-'naa, -'nayd) Wax dabargo'ay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] eradicated, eliminated, destroyed

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax halaagsamay oo aan waxba ka jirin. Kol hadduu ninkii dhintay reerkaasi wuu dabargo'an yahay. Dh: cidhibtiran.

waa la naqliyay ✓

1

de: eradicated, eliminated, destroyed

2

lx: dabargo'an

3

pd: (dabargo'naa)

4

ps: adj-der

5

key: dabargo'an

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabargo'².

waa la naqliyay ✓

-a: (n) secession (sase-shan); separation (separeeyshan)

waa la naqliyay ✓

v., [compound] eradicate, eliminate, destroy completely, annihilate

waa la naqliyay ✓

1

de: eradicate, eliminate, destroy completely, annihilate Alt sp: dabargoo

2

lx: dabargooy

3

pd: (dabargooyey)

4

ps: v2a=cmp

5

key: dabargooy

waa la naqliyay ✓

1

(Dabargoyn-ta)

2

Ciribtir

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabargoo. la-mid: dabargoys (3).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax jirey baabi'intii. Dabargoynta lagu sameeyey geedihii waad yaabi markaad aragto kaymaha. Dh: dabarjarid, tirtirid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabargoys-ka)

2

(xoolo) raadka ku hara oo ka muuqda meeshii dhudhummada dabarka lagu xiri jirey; haar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-syo, m.dh) Haarta dabarku ku reebo addimada awrka. 2. (-syo, m.dh) D. ah: awr dabarka lagu xiro had iyo jeer jara. 3. la-mid: dabargoyn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cidhibtirid oo halaagid. Israa'iil waxa ay Falastiin ka waddaa waa dabargoys.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] get free from the hobble; be out of control ~ unruly

waa la naqliyay ✓

1

de: get free from the hobble; be out of control ~ unruly

2

lx: dabargooso

3

pd: (dabargoostay)

4

ps: v3b=cmp

5

key: dabargooso

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) eradication (iraadi-keey-shin) ~ ciribtir

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cid, adkaad laga adkaaday dartii u cararid. Dabarrogad dulli iyo fulaa lagu yaqaannaa.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabargo'an. la-mid: dabargo'naansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) aan waxba ka jirin oo wada halaagsanaan. Dh: cidhibtirnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Daanga-da)

2

Galley la saloolay: salool; qaloon.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] popped grain (such as corn, wheat, lentils)

waa la naqliyay ✓

-daangada: (n) popcorn (paap-koorn) ~ salool, qaloon

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) galley la saloolay. Daango iyo bigays baan ku cuwaaftay.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qaloon, salool

2

de: popped grain (such as corn, wheat, lentils)

3

lx: daango

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: daango

waa la naqliyay ✓

1

(Dabata-da)

2

Dad aalaa ku nool ugaar ay dabtaan oo cunaan keliya.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dad ugaarsi ku nool.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dad ugaarsi ku nool.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] hunters, people who live by hunting

waa la naqliyay ✓

-dabatada: (n) hunters (hantens); people who make their living by hunting ~ ugaarsato

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) ugaadhsatada duurjoogta. Dh: ugaadhsato.

waa la naqliyay ✓

1

de: hunters, people who live by hunting

2

lx: dabato

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-col

5

key: dabato

waa la naqliyay ✓

(Daro) S Typha domingensis Pers. Typhaceae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baryo ama qof kale wax waydiisi. Dawaro badan dadkaa kugu naca. Dh: baryo, tuugid, qarafaysi.

waa la naqliyay ✓

Indigofera tinctoria [?] 10

waa la naqliyay ✓

1

(Dargo) S Clitoria ternatea L. Papilionaceae.

2

C Crotalaria pycnostachya Benth. Papilionaceae.

3

N Crotalaria saltiana Andr. Papilionaceae.

4

S Crotalaria laburnifolia L. Papilionaceae.

5

C,S Crotalaria comanestiana Volk. Papilionaceae.

6

N Crotalaria emarginella Vatke Papilionaceae.

7

N Crotalaria albicaulis Franch. Papilionaceae.

8

S, May Indigofera schimperi Jaub. & &Spach. Papilionaceae.

9

N Indigofera arabica Jaub. & Spach. Papilionaceae.

10

N Indigofera arrecta A. Rich. Papilionaceae.

11

N Indigofera articulata Gouan. Papilionaceae.

12

S Indigofera tinctoria L. Papilionaceae.

13

C Indigofera coerulea Roxb. Papilionaceae.

14

C Gloriosa minor Rendle. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Kabara-da)

2

Ammaan; sedo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Ganasade awr wax ku safrista; oo cidaha miyiga la guura. 2. Hanti yar oo la siiyo qof ganacsi loo abbaansado.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] praise; boast

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo madaxda lagu muuneeyo oo la siiyo. Dh: sedo, ammaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: praise; boast

2

lx: kabaro

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-abs

5

syn: ammaan, sedo

6

key: kabaro

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-'ay, -'day) Ku s.: wax, wax kale la jin ah noqosho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jaangoyn: hannaanin.

waa la naqliyay ✓

f. n. number, plural, ate, car license; tag, label

waa la naqliyay ✓

-taargada: (n) license plate; numberplate (nam-bar-plaleeyt)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lanbarka gaadiidka kaga yaalla xaga hore iyo halka danbe ee lagaga sooco kuwa kale.

waa la naqliyay ✓

1

de: number-plate, car license; tag, label Alt sp: taarga {It}

2

initial: t

3

lx: taargo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: taargo

waa la naqliyay ✓

1

(Tabara-da)

2

Xoog; awood; karti; maaro (ama tamaro).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: tabar.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] strength, ability, capability

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoog, awood, karti ama maaro. Dh: karti, awood, xoog, tamaro.

waa la naqliyay ✓

1

a: tamaro

2

de: strength, ability, capability

3

initial: t

4

lx: tabaro

5

pd: (/da)

6

ps: n0-f-abs

7

see: tabar

8

key: tabaro

waa la naqliyay ✓

1

(Yabara-da)

2

(Wadaaddo; Fiqi-Buraale) waxyaalo dadka wadaaddada qaba loo sameeyo, waxayna u dhexaysaa saagootiga iyo ruqsada).

waa la naqliyay ✓

m.dh Waxyaalo dadka wadaaddada qaba loo sameeyo, waxayna u dhexaysaa “saagootiga” iyo “ruqsada” (wadaaddo; fiqibburaale).

waa la naqliyay ✓

m.dh Waxyaalo dadka wadaaddada qaba loo sameeyo, waxayna u dhexaysaa 'saagootiga' iyo 'ruqsada' (wadaaddo; fiqibburaale).

waa la naqliyay ✓

f. n. exorcism, ritual against spirit- possession

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, koli) waxyaalo loo sameeyo qof wadaaddo leh oo waqtigoodu u dhexeeyo 'sagootiga iyo 'ruqsadda. Islaantii waxay tidhi yabaro ii soo iibiya an iska cuudiyee.

waa la naqliyay ✓

1

de: exorcism, ritual against spirit-possession

2

initial: y

3

lx: yabaro

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: yabaro

waa la naqliyay ✓

Far point

waa la naqliyay ✓

(fal) buullo qal oo cid ku daawee. Ninka u barigoo. Dh: badhigoo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-naaday, -naatay) Wax daaran noqosho.

waa la naqliyay ✓

v. stay lighted, remain lit

waa la naqliyay ✓

(fal) wax daaran oo iftiimaya ahaw. Dh: shidan, if. Li: bakhtiisnow, demsanaw.

waa la naqliyay ✓

1

de: stay lighted, remain lit

2

lx: daarnow

3

pd: (daarnaaday)

4

ps: v3a=intr

5

key: daarnow

waa la naqliyay ✓

m. n. major Somali clan

waa la naqliyay ✓

nickname-m stone-house enclosure; mason

waa la naqliyay ✓

(n) name of a Somali clan

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli cadaawe reeraha uu ka dhashay oo dhulkii ka qaatay oo la rajaynayo inuu noqdo geesigii dhulkaa tolka soo oodi lahaa oo cadaawaha ka difaaci lahaa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Dir, Hawiye, Isaaq

2

de: major Somali clan

3

lx: Daarood

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: Daarood

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aashay, -aalatay) Dabaal samayn. la-mid: dabbaalo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aashay, -aalatay) Dabaal samayn. m.f.dh, dabaalasho.

waa la naqliyay ✓

v. swim

waa la naqliyay ✓

-dabaashay / dabaalatay: (v) swim (iswim). Ex: ma dabaalan taqaan? can you swim?

waa la naqliyay ✓

(fal) biyaha dul sabbee adoon dhulka taabanayn waxna fuushanayn. Kaalay badda dabaalo. Dh: dabbaalo.

waa la naqliyay ✓